zondag 30 december 2012

 Appears@Amsterdam

Wat doe je, als je wordt uitgenodigd om de Magere Brug, icoon van Amsterdam, in een kunstwerk te veranderen? Tijdense de eerste Amsterdam Light Festival in 2012 doet de internationaal bekende lichtkunstenaar Titia Ex precies het tegenovergestelde van wat je zou verwachten.

In plaats van nog meer licht toe te voegen, verduistert ze de 1800 Led-lampjes waarmee de brug doorgaans wordt verlicht en bedekt de contouren met spiegelende platen. Zo transformeert ze de Magere Brug in een lichtvanger, die geen licht geeft, maar het aanwezige licht absorbeert.

Appears@Amsterdam (2012) heeft iets raadselachtigs. Overdag lijkt de Magere Brug op te lossen in het licht. Het spiegelende, welvende folie vervormt de omringende wereld. De stoere houten klapbrug lijkt elastisch geworden, evenals de omgeving, die krimpt en uitdijt als in een droom.

Als het donker wordt biedt de Magere Brug een nog geheimzinniger schouwspel. Dan gaat de brug als een kameleon op in zijn omgeving. De dansende reflecties van straatlantaarns, koplampen en lichtreclames vervloeien tot een waterval van licht. De brug lijkt zijn materialiteit te verliezen, maar dat is schijn.

 Als Amsterdammer is Titia Ex vertrouwd met de bewegelijke reflecties van deze waterdooraderde stad, waar niets is is wat het lijkt. Het is geen toeval dat ze Appears@Amsterdam realiseerde in deze stad van schilders en optische illusies. In Amsterdam, waar het spiegelende water de wereld op zijn kop zet en van haar materialiteit berooft, voegt Ex een tweede spiegel toe, die de spiegeling weerspiegelt en fragmenteert tot een duizelingwekkend kaleidoscopisch beeld.

 Titia Ex is gefascineerd door licht. Door zijn ongekende visuele mogelijkheden – van daglicht, neon tot knipperende Led-lampjes – en zijn rijkdom aan betekenissen. Licht heeft iets ongrijpbaars. Je kunt het niet vastpakken, je kunt het alleen zien.

En toch heeft het een enorme impact op onze ervaring van ruimte. Of het nu de dageraad is, of een electrisch peertje, in het licht ontvouwt zich de structuur van de ruimte. Omgekeerd, als het licht uitgaat tast je letterlijk in het duister, met alle gevoelens van onzekerheid en onveiligheid vandien. Geen wonder dat we een emotionele relatie hebben met licht.


Anne Berk 28 december 2012
Kunstrecensent, curator, correspondent sculpture network